words per minute
15
HiYnNg
00:00
Speed
Điều trị
Các hiện pháp chung
Cũng như đối với các rối loạn chức năng khác, can thiệp quan trọng nhất của thầy thuốc là động viên người bệnh và giải thích đúng đắn về bản chất chức năng của các triệu chứng. Thực chất, giải quyết quan hệ điều trị có thể là yếu tố quan trọng nhất để đảm bảo điều trị thành công tình trạng rối loạn này. Nên giải thích cho bệnh nhân rõ rằng các triệu chứng của họ tăng lên là do cả tăng độ nhậy cảm với kích thích tối thiểu vừa do tăng tính phản ứng mà kết quả là co thắt hoặc vận động ruột bất thường. Tuy nhiên tương tác "tinh thần - ruột" cũng cần được chú ý tới, và đặc biệt cần được nhấn mạnh là các triệu chứng là thực sự, vì nhiều bệnh nhân than phiền rằng thầy thuốc quan niệm triệu chứng đó là phóng đại, chỉ là "trong đầu bệnh nhân". Khi đó thầy thuốc sẽ có thái độ thiếu chú ý và không điều chỉnh gì. Cần làm giảm bớt nỗi sợ làm các triệu chứng tăng lên như lo phải bị mổ hoặc biến thành bệnh nặng. Bệnh nhân cần được giải thích để hiểu rằng hội chứng ruột kích thích là một tình trạng rối loạn mạn tính với đặc điểm có các thời kỳ tăng lên và yên lặng. Thầy thuốc có thể hỗ trợ nhưng không thể "chữa" được rối loạn này. Nên nhấn mạnh việc tìm ra nguyên nhân gây triệu chứng để tìm cách chung sống với bệnh. Thầy thuốc cần kiên trì theo dõi phát hiện các than phiền để phân biệt là mới hay lặp lại trong nghiên cứu chẩn đoán.
Liệu pháp tiết chế
Bệnh nhân thường than phiền không dung nạp được thức ăn song vai trò khởi động của thức ăn trong hội chứng ruột klch thích còn chưa hề được chứng minh rõ rệt. Tuy vậy, thầy thuốc có thể đưa ra ý kiến là nếu thay đổi chế độ ăn vì bất cứ lý do gì thì có làm các triệu chứng đỡ đi. Ở một số bệnh nhân, chế độ ăn uống và sinh hoạt mà gây ra các triệu chứng có thể phát hiện được một số yếu tố do ăn uống và tâm lý xã hội làm tăng các triệu chứng, kém hấp thu lactose, fructose và sorbitol có thể gây căng trướng bụng, đầy hơi và tiêu chảy. Nên loại trừ chứng không dung nạp lactose ở tất cả những bệnh nhân trong thử nghiệm chế độ ăn không có lactose. Sorbitol có trọng một số thực phạm đường nhân tạo và một số thuốc. Một số thực phẩm là loại gây đầy hơi làm bị đau và căng trướng bụng ở một số bệnh nhân. Trong số đó có đậu đen, cải Bruxen, cải bắp, hoa lơ, hành sống, nho, mận, nho khô, cà phê, rượu vang đỏ và bia. Đa số bệnh nhân bị hội chứng ruột kích thích kém hấp thu caffein.
Nên khuyên phần lớn các bệnh nhân làm thử nghiệm chế độ ăn có nhiều xơ (20 - 30g/ngày). Thực hiện có thể bằng cách cho 1 thìa canh bột cám mỗi ngày 2 - 3 lần cùng với thức ăn hoặc vào 235ml chất lỏng. Một số bệnh nhân: thấy tăng đầy hơi và căng trướng bụng với việc bổ sung chất xơ. Các phần bổ sung xơ với hạt mã đề bọ chét (psyllium), methyl cellulose hoặc polycarbophil có thể được dung nạp tốt hơn (xem bài táo bón).
Các liệu pháp dược lý học
Trên hai phần ba số bệnh nhân với hội chứng ruột kích ứng có những triệu chứng nhẹ có đáp ứng dễ dàng với giáo dục, việc làm cho an tâm và các can thiệp dinh dưỡng. Dược liệu pháp phải được dành cho những bệnh nhân với các dấu hiệu nặng hơn, không đáp ứng với các biện pháp bảo tồn này. Các tác nhân này phải được xem như phụ trợ hơn là chữa khỏi. Căn cứ vào phổ rộng của các triệu chứng, không một thuốc riêng rẽ nào có thể mong đợi là đem lại sự giảm bệnh ở tất cả hoặc hầu hết các bệnh nhân. Thật vậy, chưa có bằng chứng thuyết phục nào là các tác nhân này có ưu thế hơn các liệu pháp trấn yên, liệu pháp này đưa đến sự cải thiện triệu chứng dưới 70% các bệnh nhân. Tuy nhiên, liệu pháp nhắm đích vào các triệu chứng cụ thể có thể đem lại lợi ích.
(1) Các tác nhân chống co thắt. Các tác nhân chống tiết cholin có thể làm giảm đau bụng sau bữa ăn, khi được cho 30 - 60 phút trước các bữa ăn. Các tác dụng phụ gồm bí tiểu tiện, nhịp tim nhanh và miệng khô. Các tác nhân sẵn có gồm dicyclomin, 10 - 20mg, uống 3 - 4 lần/ngày; hyoscyamin, 0,125mg uống (hoặc ngậm dưới lưỡi theo yêu cầu); hoặc propanthelin, 15mg uống 3 Lần/ngày. Tuy các thuốc chặn kênh calci làm giãn cơ trơn dạ dày - ruột, chúng đã không được thử nghiệm có kết quả tốt đối với những bệnh nhân bị hội chứng ruột kích ứng.
(2) Các tác nhăn chống táo bón. Một thử nghiệm bổ sung chất xơ với cám, psyllium, methylcellulose hoặc polycarbophil đem lại lợi ích trong phần lớn các trường hợp. Các bệnh nhân không đáp ứng với chất xơ có thể rất khó xử lý. Các tác nhân hỗ trợ vận động cisaprid, 5 - 10mg 3 lần/ngày có thể giúp ích cho các bệnh nhân bị đờ ruột (xem bài táo bón).
(3) Các tác nhân chống tiêu chảy. Các tác nhân dạng thuốc phiện có thể giúp ích cho các bệnh nhân đi lỏng thường xuyên (xem bài tiêu chảy mạn tính). Chúng có thể được dùng tốt nhất "để dự phòng" trong các tình huống có thể đoán trước (như là các tình huống gây stress) hoặc sẽ bất tiện (cuộc hẹn gặp gỡ) nếu tiêu chảy xẩy ra. Các tác nhân bao gồm loperamid, 2mg uống 3 - 4 lần/ngày và diphenoxylat với atropin, 2,5mg, uống 4 lần/ngày.
(4) Các tác nhân hướng tâm thần. Một số bệnh nhân than phiền về đau bụng mạn tính, dai dẳng. Nhóm nhỏ này có tỷ lệ mắc rối loạn tâm thần và suy giảm chức năng và đòi hỏi đến khám bác sĩ thường xuyên. Các bệnh nhân này có thể nhận được lợi ích là các thuốc chống trầm cảm ba vòng. Amitriptylin, có thể bắt đầu cho liều 25 - 50mg vào giờ đi ngủ và tăng dần là đến 75 - 150mg tùy theo sự dung nạp thuốc.
(5) Các tác nhân khác. Các thuốc làm giảm lo âu và các thuốc ngủ không nên dùng dài hạn trong hội chứng ruột kích ứng vì chúng có tiềm năng gây nghiện. Các tác nhân làm giảm cảm giác hướng tâm nội tạng (đối kháng serotonin 5 –HT3) hiện đang được nghiên cứu.
Các liệu pháp khác
Sửa đổi hành vi với các kỹ thuật thư giãn và liệu pháp thôi miên có thể có ích cho một số bệnh nhân. Các bệnh nhân, với các bất thường về tâm lý có thể nhận được lợi ích từ sự đánh giá của bác sĩ tâm thần hoặc nhà tâm lý học. Các bệnh nhân đau yếu nặng phải được chuyển đến một trung tâm chữa bệnh giảm đau.
Tiên lượng
Tuyệt đại đa số các bệnh nhân bị hội chứng ruột kích ứng học được cách đối phó với các triệu chứng của mình và sống cuộc đời hữu ích.